REKLAM ALANI
REKLAM ALANI
Haber Gezegeni

Zerzevan Kalesi belgesellere konu olacak

Çınar ilçesine 13 kilometre uzaklıktaki Demirölçek Mahallesi yakınlarında, Roma İmparatorluğu devrinde “askeri yerleşim” olarak kullanılan 3 bin …

Zerzevan Kalesi belgesellere konu olacak
REKLAM ALANI

Çınar ilçesine 13 kilometre uzaklıktaki Demirölçek Mahallesi yakınlarında, Roma İmparatorluğu devrinde “askeri yerleşim” olarak kullanılan 3 bin yıllık Zerzevan Kalesi’nde, arkeolojik kazıların bu yılki kısmına başlandı.

Dicle Üniversitesi (DÜ) Arkeoloji Kısmı Öğretim Üyesi ve Hafriyat Lideri Doç. Dr. Aytaç Coşkun, 2014 yılından bu yana yürütülen hafriyat çalışmalarında üstü kadar altı da tarihe ışık tutan kalenin, Roma’nın hudut garnizonu olduğunu söyledi.

Zerzevan Kalesi’nin bölgenin tarihini aydınlatma açısından büyük ehemmiyet taşıdığına işaret eden Coşkun, “Bu yıldan itibaren hafriyatlar 12 ay boyunca devam edecek.” dedi.

Coşkun, geçen yıl 352 bin kişinin ziyaret ettiği kaleye ilginin her geçen gün arttığına dikkati çekerek, bu yıl 1 milyon ziyaretçi ağırlamayı hedeflediklerini aktardı.

Bu büyük ilgide 2018 yılında ortaya çıkarılan Mithras Tapınağı’nın büyük tesiri olduğunu vurgulayan Coşkun, genelde üst seviye askerler, aristokratlar ve birtakım Roma imparatorlarının bu dini benimsediğinin belirtildiğini aktardı.

“AYİNLERİNİN BİLİNMEYEN HALDE YAPILMASI BÜYÜK GİZEM KATIYOR”

Dünyanın farklı ülkelerinden çok sayıda kişinin kaleyi ziyarete geldiğini tabir eden Coşkun, şöyle konuştu:

“Geçen yıl ortaya çıkardığımız dünyada en son bulunan Mithras Tapınağı, bir anda dünyanın gözünü buraya çevirdi. Tapınak Roma’nın gizem dini. Bütün ayinler bilinmeyen formda yapılıyor ve bütün tapınaklar yer altında. Dünyada çok fazla bu tapınaktan yok. Bu ilgi çekiyor. Mithras, bütün kainatı denetim ettiğine inanılan güneş ilahı. Ayinlerinin bâtın formda yapılması büyük gizem katıyor. Buradaki tapınak, Roma’nın doğu hududundaki tek tapınağı.”

Bunun yanı sıra hafriyatlarda, kapalı geçit, askerlerin kaldığı yerler, sivillerin konakladığı yerler ve yer altı kiliseleri tespit ettiklerini lisana getiren Coşkun, kaledeki kazıların yaklaşık 50 yıl süreceğini kaydetti.

Coşkun, daha evvel Milletlerarası Anıtlar ve Sitler Konseyince (ICOMOS) hazırlanan “ICORP On The Road Projesi” kapsamında kültür miras alanları, yapılar ve somut olmayan pahaların, bulundukları etrafın sürdürülebilir kalkınmasına sağladıkları katkıdan ötürü belgesel serisi için seçilen tarihi 4 yerden birinin Zerzevan Kalesi olduğunu aktardı.

İLAHIN ÖYKÜSÜ BELGESELİNDE YER ALACAK

Kalenin National Geographic kanalının da dikkatini çekmeyi başardığını lisana getiren Coşkun, şu bilgileri verdi:

“National Geographic ‘Tanrının Hikayesi’ belgeselinde kaledeki Mithras Tapınağı ile ilgili çalışma yapacak. 2020 yılında National Geographic tarafından burada bir çekim yapılması planlanıyor. Bununla ilgili çalışmalar devam ediyor. İlahın Kıssası belgeselinde Mithras ilgili bir çalışma yapılacak. Daha evvel ICOMOS takımı geldi. Dünyadaki dört yerden biri ve ilham verici olarak Zerzevan’ı seçtiler. Onlar da çalışmalarını tamamladı. Belgesel ve televizyon gruplarından büyük talep var. Mümkün olduğu kadar Bakanlığımızın ve Valiliğimizin müsaadeleriyle bunları gerçekleştirmeye çalışıyoruz.”

Kaleyi ziyaret eden Yunanistan’ın Patras Üniversitesinden arkeolog Eleni Simoni ise birinci defa Türkiye’ye ve Diyarbakır’a gelmekten duyduğu memnuniyeti lisana getirdi.

Simoni, “Bin 800 yıl evvel gelen buraya gelen Yunanların tarihi yerlerde imzalarını görmek benim için çok enteresan oldu. Buraya gelen birinci Yunan olmamak beni şaşırttı. Bir arkeolog olarak burada bulunmak çok hoş bir tecrübe.” diye konuştu.

Portekiz Azor Üniversitesinden Maria Joao Barros da, Diyarbakır’ın tarihi bir kent olduğunu gezince anladığını belirterek, “Burada çok hoş izlenimler edindim. Mezopotamya’yı daha evvel duymuştum ancak bu kadar tarihi bir yer olduğunu bilmiyordum. Bu tarihi yerde bulunabildiğim için çok memnunum.” biçiminde konuştu.

ZERZEVAN KALESİ

Askeri yerleşim antik yol güzergahında, 124 metre yükseklikteki kayalık bir dorukta bulunan Zerzevan Kalesi, Amida ile Dara ortasında stratejik bir noktada yer alıyor. Yerleşim pozisyonu prestijiyle bütün vadiye hakim, antik ticaret yolu üzerinde, geniş bir alanı denetim altında tutan, stratejik bir Roma hudut garnizonu olan kale birebir vakitte Roma-Sasani ortasındaki büyük uğraşlara de sahne oldu.

Roma’daki ismi “Samachi” olan yerleşimin birinci inşa edildiği periyot hakkında devam eden hafriyatlar ile kesin bilgilere ulaşılacak. Yerleşimin surları ve yapıları Anastasios I (M.S. 491-518) ve Justinianos I (M.S. 527-565) devirlerinde onarılarak, kimileri ise yine inşa edilerek mevcut haline getirildi.

60 dönümlük alanda 12-15 metre yüksekliğinde ve 1.200 metre uzunluğunda sur kalıntısı, 21 metre yüksekliğinde gözetleme ve savunma kulesi, kilise, idare binası, konutlar, tahıl ve silah depoları, yer altı ibadethanesi, sığınaklar, kaya mezarları, su kanalları ile 54 su sarnıcı bulunan kalenin üstü kadar altı ile de tarihe ışık tutuyor.

REKLAM ALANI
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ